Në një intervistë për KosovaPress, që është edhe e fundit e tij si shef i Misionit të Bashkimit Evropian për Sundimin e Ligjit në Kosovë, Barbano thekson se EULEX-i, në cilësinë e reaguesit të dytë në Kosovë, është i gatshëm të veprojë kur kjo të jetë e nevojshme. Sipas tij, ky përbën një mesazh politik me rëndësi të madhe.

Barbano: Shtetet e BE-së janë gati ta rrezikojnë jetën e policëve të tyre për ta mbështetur Kosovën

“Policia e Kosovës është reaguesi i parë i sigurisë, ndërsa KFOR-i është reaguesi i tretë. Në mes tyre, EULEX vepron si reaguesi i dytë i sigurisë, me kërkesë të qartë të Policisë së Kosovës, nëse situata e kërkon. Duke e bërë këtë, ne ushtrojmë rolin tonë si reagues i dytë në përputhje me vullnetin e shteteve anëtare të Bashkimit Evropian. Kjo do të thotë se shtetet anëtare të BE-së janë të gatshme të rrezikojnë jetën e policëve të tyre që shërbejnë në EULEX për të mbështetur Kosovën dhe institucionet e saj. Ky është një mesazh politik shumë i rëndësishëm që duhet kuptuar. Do të thotë se ne jemi të gatshëm të ndërhyjmë nëse është e nevojshme”, thotë Barbano për KosovaPress.

Ai shton më tej se EULEX-i vazhdon të jetë i përkushtuar në kontributin për ruajtjen e sigurisë, ndërsa bën të ditur se ekzistojnë edhe mekanizma për sigurimin e përforcimeve nga njësitë rezervë policore, nëse paraqitet nevoja.

Barbano: Nëse ka nevojë, mund të marrim përforcime nga njësitë rezervë për ruajtjen e sigurisë

“Shpresojmë që të mos ketë nevojë për këtë, por kemi gjithashtu mekanizma për të marrë përforcime nga njësitë rezervë policore të siguruara nga Forca Evropiane e Xhandarmërisë. Ne mbetemi të përkushtuar për të kontribuar në përpjekjet për ruajtjen e sigurisë. Në këtë drejtim kemi përmirësuar mekanizmat për trajnim të përbashkët dhe shkëmbim të vazhdueshëm të informacionit, si dhe kemi rritur ndërveprueshmërinë tonë me Policinë e Kosovës dhe KFOR-in. Kjo ka dëshmuar efektivitet në disa raste”, nënvizon ai.

The post Kreu i EULEX-it: Vendet e BE-së janë të gatshme të vënë në rrezik jetën e policëve të tyre në mbështetje të Kosovës appeared first on Albeu.com.

Sipas studimit të përgatitur nga KPMG LLP për llogari të Philip Morris Products S.A., për herë të parë që nga viti 2014, më shumë se një në dhjetë cigare të konsumuara në BE i përkasin tregut ilegal. Gjatë vitit 2025, ky volum ka shkuar në 41.8 miliardë cigare, ose 10.3% e konsumit total, ndërsa humbjet e vlerësuara në të ardhurat tatimore arrijnë në 16.7 miliardë euro. Ky është rikthimi i parë mbi pragun 10% që prej vitit 2014.

Të njëjtat të dhëna tregojnë se në shkallë evropiane prirja është në rritje. Në 38 shtete të përfshira në studim, konsumi ilegal u llogarit në 55.3 miliardë cigare, me humbje të vlerësuara për buxhetet shtetërore në 22.4 miliardë euro. Raporti thekson se pjesën kryesore të këtij tregu e zënë cigaret e falsifikuara, të cilat arrijnë në 18.3 miliardë copë, ose 44% të konsumit total ilegal në BE. Krahasuar me vitin 2024, sasia e cigareve dhe produkteve të duhanit të falsifikuara është rritur me më shumë se 20%.

Sipas vlerësimeve të ekspertëve, nivelet e larta të taksimit dhe rregullat kufizuese mund t’i shtyjnë konsumatorët drejt tregut të paligjshëm. Në një konferencë për tregtinë ilegale të duhanit të zhvilluar në Bruksel, zëvendëskomandanti i policisë kufitare të Lituanisë, Donatas Shkarnulis, tha se nevojitet përafrim më i mirë i ligjeve dhe i metodave administrative për ta goditur më me efikasitet këtë veprimtari.

„Po bëjmë shumë. Megjithatë, siç tregohet në prezantime, prodhimi i falsifikimeve vazhdon të rritet me kalimin e kohës. Përpjekjet tona për të reduktuar këtë fenomen nuk janë gjithmonë të mjaftueshme. Nevojitet një harmonizim më i mirë i ligjeve dhe metodave administrative për të ruajtur aftësinë tonë për t’u përballur me këtë problem“, deklaroi Shkarnulis.

Edhe Hristos Harpantidis, drejtor i përgjithshëm për çështje korporative në „Philip Morris“, nënvizoi se lufta kundër tregtisë ilegale kërkon veprim të përbashkët, me zbatim më të fortë të ligjit, bashkëpunim mes sektorit publik dhe atij privat, si dhe rregullore të balancuara, të mbështetura në prova dhe të zbatueshme në praktikë.

Raporti veçon Francën, Belgjikën dhe Holandën si disa nga vendet e BE-së ku konsumi ilegal është rritur nën ndikimin e politikave rregullatore më të ashpra. Franca mbetet tregu më i madh ilegal i cigareve në Evropë, ku 41.4% e konsumit total është ilegal. Në Belgjikë, kjo përqindje është 24.8%, ndërsa në Holandë arrin në 22.1%.

Në krahun tjetër, raporti evidenton edhe raste ku tregtia ilegale është ulur falë politikave të balancuara, që kombinojnë qasje fiskale të parashikueshme, rregullore proporcionale dhe zbatim të qëndrueshëm. Greqia, për shembull, regjistron 14.1% pjesëmarrje të tregtisë ilegale, nga mbi 20% që kishte në vitet e kaluara. Po ashtu, Ukraina ka shënuar rezultate pozitive, duke e ulur tregtinë ilegale me pothuajse 1 miliard cigare, pavarësisht situatës së vështirë të sigurisë.

Në Maqedoni, niveli i konsumit të cigareve ilegale mbetet relativisht i ulët krahasuar me shumë tregje të BE-së, por shqetësues mbetet zgjerimi i qartë i pjesës së tij në treg.

Të dhënat tregojnë se cigaret ilegale përbëjnë rreth 3.6% të konsumit të përgjithshëm, ndërsa krahasuar me vitin e kaluar kjo peshë është rritur me afërsisht 1.3 pikë përqindjeje. Kjo tregon se tregu nuk po qëndron i qëndrueshëm, por është në zgjerim.

Kjo rritje shihet si një sinjal i hershëm i ndryshimeve në sistem. Ajo sugjeron se cigaret ilegale po bëhen më të arritshme ose më tërheqëse për konsumatorët. Edhe pse niveli mbetet i moderuar, rritja tregon se presioni ndaj tregut legal po shtohet dhe se furnizimi ilegal po intensifikohet.

Po ashtu, theksohet se kjo analizë nuk përfshin duhanin ilegal të dredhur me dorë, i cili përbën një sfidë më vete dhe shpesh edhe më të madhe në Maqedoninë e Veriut, me rreth 13% në total.

Sipas vlerësimit të paraqitur, një rritje e tillë rrallë lidhet vetëm me ndryshime lokale të konsumit. Në kuadër të analizës së KPMG-së, rritjet zakonisht shoqërohen me dinamikë më të fortë të furnizimit, çka nënkupton se produktet po hyjnë më lehtë dhe në sasi më të mëdha në treg përmes rrjedhave më të gjera rajonale. Kjo tregon se vendi po kalon gradualisht nga një treg kryesisht destinacion në një hallkë të lëvizjes dhe rishpërndarjes së produkteve ilegale në rajon.

The post Tregtia e paligjshme e cigareve në BE kalon 10% për herë të parë që nga viti 2014 appeared first on Albeu.com.

Sipas rezultateve, 88 për qind e qytetarëve shprehen se kanë besim te Shtetet e Bashkuara të Amerikës, ndërsa po aq, 88 për qind, deklarojnë besim edhe te NATO, duke i vendosur këto dy institucione në krye të partnerëve ndërkombëtarë më të besueshëm për vendin.

Menjëherë pas tyre vjen Bashkimi Evropian, ndaj të cilit besim kanë 83 për qind e të anketuarve. Në vijim renditen Banka Botërore me 82 për qind dhe Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN) me 80 për qind.

Në mesin e aktorëve ndërkombëtarë të përfshirë në këtë listë është edhe Turqia, e cila gëzon besimin e 78 për qind të kosovarëve të pyetur.

Të dhënat janë pjesë e gjetjeve të sondazhit vjetor 2026 për Kosovën, i cili trajton perceptimet e qytetarëve ndaj Bashkimit Evropian.

Mbështetja për anëtarësimin e shtetit më të ri në Ballkan në BE mbetet e lartë. Sipas sondazhit, 83 për qind e qytetarëve thonë se e mbështesin integrimin evropian të Kosovës, ndërsa 85 për qind vlerësojnë se anëtarësimi do të sillte më shumë përfitime sesa mangësi.

Raporti thekson se 68 për qind e qytetarëve ndihen të mirë-informuar ose deri diku të informuar për procesin e integrimit evropian të Kosovës.

Lidhur me afatin e mundshëm të anëtarësimit, 48 për qind e të anketuarve mendojnë se Kosova mund të bëhet pjesë e BE-së brenda pesë vjetëve të ardhshme. Ndërkohë, 32 për qind besojnë se kjo mund të ndodhë në një periudhë prej pesë deri në 15 vjet, ndërsa vetëm 3 për qind vlerësojnë se Kosova nuk do të bëhet kurrë anëtare e Bashkimit Evropian.

Sa u përket përfitimeve që lidhen me anëtarësimin në BE, më së shumti përmendet përmirësimi i imazhit të Kosovës në arenën ndërkombëtare, i përzgjedhur nga 49 për qind e të anketuarve. Më pas renditen paqja dhe siguria për Kosovën dhe rajonin me 43 për qind, si dhe një e ardhme më e mirë për fëmijët me 42 për qind.

Nga ana tjetër, qytetarët shohin si pengesën kryesore për integrimin evropian korrupsionin e përhapur, të cilin e përmendin 40 për qind e tyre. Pas tij vjen mungesa e interesit të BE-së për ta pasur Kosovën anëtare me 27 për qind, ndërsa mungesa e vullnetit politik në Kosovë përmendet nga 26 për qind.

Raporti evidenton edhe një nivel të lartë besimi ndaj Bashkimit Evropian. Rreth 83 për qind e qytetarëve deklarojnë se i besojnë BE-së, ndërsa 64 për qind thonë se kanë një imazh pozitiv për unionin.

Për sa i përket ndihmës financiare, 97 për qind e qytetarëve janë në dijeni se Bashkimi Evropian financon projekte në Kosovë. Prej tyre, 65 për qind e konsiderojnë këtë mbështetje si efektive.

Sipas të anketuarve, fushat ku BE-ja duhet të ketë një rol më të madh në Kosovë janë zhvillimi ekonomik dhe tregtia, sistemi shëndetësor, si edhe lufta kundër korrupsionit dhe forcimi i sundimit të ligjit.

The post Sondazhi 2026: Kosovarët besojnë më shumë te SHBA-ja dhe NATO, ndërsa mbështetja për BE-në mbetet e lartë appeared first on Albeu.com.

Në reagimin e saj, përfaqësia e BE-së në Prishtinë ka hedhur poshtë pretendimet se shteti i udhëhequr nga presidenti Vladimir Putin ka një fuqi punëtore të pakufizuar, duke nënvizuar se gjendja demografike në vend dëshmon të kundërtën.

Sipas këtij postimi, numri i burrave në moshë pune është tkurrur ndjeshëm, ndërsa lufta e ka rënduar edhe më shumë këtë situatë.

Zyra e BE-së pretendon se, që nga viti 2022, Rusia ka pësuar mbi 1.3 milion humbje në fushëbetejë dhe, së bashku me ata që janë larguar nga vendi, ky shtet u “tret” për 2 milionë banorë.

Për të kompensuar mungesën e personelit, i njëjti burim thotë se Moska ka rekrutuar rreth 27 mijë shtetas të huaj nga 130 vende të ndryshme.

“Shumë prej tyre janë detyruar ose mashtruar që të vdesin për iluzionet perandorake të Kremlinit”, thuhet në postim.

Sipas vlerësimit të Zyrës së BE-së, angazhimi i të huajve mund t’i sigurojë Rusisë vetëm një lehtësim të përkohshëm, por nuk është në gjendje të zgjidhë problemet strukturore me të cilat po përballet vendi.

“Po bëhet gjithnjë e më e qartë se Rusisë po i mbarojnë burrat si për luftën, ashtu edhe për ekonominë”, thuhet në reagimin e Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë.

The post Zyra e BE-së në Prishtinë: Rusia po mbetet pa burra si për luftë, ashtu edhe për ekonomi appeared first on Albeu.com.

Gjatë këtij debati u trajtua edhe çështja e Kosovës, me kërkesën që vendi të marrë statusin e kandidatit për anëtarësim në BE. Kjo kërkesë u paraqit nga eurodeputeti Riho Terras, i cili mban edhe rolin e raportuesit për Kosovën në Parlamentin Evropian.

Terras theksoi se institucionet e BE-së duhet të japin një përgjigje më të qartë ndaj përparimit që po bëjnë vendet e rajonit në reforma dhe në afrimin me standardet evropiane.

“Si raportues i Parlamentit Evropian për Kosovën, është shumë e rëndësishme për mua që Kosova të fitojë statusin e vendit kandidat. Është me rëndësi të madhe që Kosova të vazhdojë në rrugën e saj evropiane dhe që mbështetja publike, që është e lartë, për integrimin evropian të vazhdojë”, ka deklaruar Terras.

Sipas vlerësimeve të ekspertëve, megjithëse këto mesazhe nga Brukseli janë inkurajuese, procesi i Kosovës drejt statusit kandidat mbetet i vështirë. Ndër pengesat kryesore përmenden mosnjohja nga disa shtete anëtare të BE-së, nevoja për reforma më të thella në sundimin e ligjit dhe administratën publike, si edhe sfidat që lidhen me dialogun me Serbinë.

Sipas tyre, deklaratat e fundit përbëjnë një sinjal pozitiv për perspektivën evropiane të Kosovës, por hapat konkretë do të varen nga reforma të qëndrueshme brenda vendit dhe nga pajtueshmëria e shteteve anëtare të BE-së.

Halili: Deklarata e Terras sinjal pozitiv, por rruga drejt BE-së mbetet e ndërlikuar

Profesori Nijazi Halili, në një prononcim për “Bota sot”, është shprehur se ky pozicion dëshmon për një mbështetje në rritje brenda institucioneve evropiane ndaj integrimit të Kosovës, në lidhje të drejtpërdrejtë me reformat e brendshme.

“Deklarata e Riho Terras përbën një sinjal pozitiv për Kosovën dhe konfirmon se brenda institucioneve evropiane po rritet mbështetja për avancimin e saj në procesin e integrimit evropian. Vlerësimi i tij se Kosova duhet të fitojë statusin e vendit kandidat reflekton bindjen se progresi i arritur në reforma duhet të shoqërohet me hapa konkretë nga Bashkimi Evropian.

Megjithatë, pavarësisht këtyre mesazheve inkurajuese, rruga e Kosovës drejt statusit kandidat mbetet e ndërlikuar. Pengesat kryesore vazhdojnë të jenë mungesa e njohjes nga pesë shtete anëtare të BE-së, nevoja për thellimin e reformave në fushën e sundimit të ligjit dhe administratës publike, si dhe progresi në dialogun me Serbia”, ka vlerësuar ai.

Halili ka theksuar se deklarata të tilla nuk duhet të kuptohen si shenjë se Kosova është afër marrjes së statusit kandidat në një afat të shkurtër.

“Deklarata e Terrasit nuk nënkupton se Kosova është pranë marrjes së statusit kandidat në afat të shkurtër, por ajo tregon se ekziston një klimë më e favorshme politike në raport me perspektivën evropiane të vendit. Në kushtet kur zgjerimi i BE-së është rikthyer në qendër të agjendës strategjike evropiane, Kosova mund të përfitojë nga kjo momentum, me kusht që të vazhdojë zbatimin e reformave dhe të forcojë pozicionin e saj në raport me partnerët ndërkombëtarë.

Prandaj, deklarata e raportuesit për Kosovën në Parlamentin Evropian mund të shihet si një mundësi për hapjen e një kapitulli të ri në marrëdhëniet ndërmjet Kosovës dhe BE-së, por realizimi i këtij objektivi do të kërkojë angazhim të vazhdueshëm si nga institucionet e Kosovës, ashtu edhe nga vetë Bashkimi Evropian”, ka deklaruar Halili për “Bota sot”.

Berisha: Diaspora dhe SHBA, çelës për avancimin ndërkombëtar të Kosovës

Nga ana tjetër, profesori universitar dhe analisti i marrëdhënieve ndërkombëtare, Fejzulla Berisha, ka thënë për “Bota sot” se deklarata e eurodeputetit Terras për statusin kandidat të Kosovës përbën një sinjal të favorshëm politik dhe diplomatik për rrugëtimin evropian të vendit.

Ai ka nënvizuar se marrja e statusit kandidat nuk do të thotë anëtarësim automatik, por hyrje në një etapë të re të integrimit dhe shtysë për reforma.

“Deklarata e eurodeputetit estonez Riho Terras, i cili ka theksuar rëndësinë e dhënies së statusit të vendit kandidat për Republikën e Kosovës dhe vazhdimit të rrugës së saj evropiane, duhet të vlerësohet si një sinjal inkurajues politik dhe diplomatik për të ardhmen evropiane të shtetit të Kosovës.

Në rrafshin e marrëdhënieve ndërkombëtare, deklarata të tilla nuk përbëjnë vetëm opinione individuale, por shpeshherë pasqyrojnë tendencat dhe debatet që zhvillohen brenda institucioneve të Bashkimit Evropian. Për këtë arsye, deklarata e Riho Terras meriton një analizë më të thellë në kontekstin e zhvillimeve aktuale gjeopolitike në Evropë dhe në Ballkanin Perëndimor.

Dhënia e statusit kandidat nuk nënkupton automatikisht anëtarësimin në Bashkimin Evropian, por përfaqëson njohjen politike të perspektivës evropiane të një shteti dhe hyrjen e tij në një fazë më të avancuar të procesit integrues.

Në historinë e zgjerimit evropian, statusi kandidat ka qenë një instrument i rëndësishëm për të nxitur: reformat demokratike;forcimin e sundimit të ligjit;zhvillimin ekonomik;modernizimin institucional; konsolidimin e sigurisë dhe stabilitetit rajonal.

Në këtë kuptim, marrja e statusit kandidat nga Kosova do të përbënte një sukses historik dhe një konfirmim të orientimit të saj euroatlantik. Qëndrimi i Riho Terras nuk është i rastësishëm.

Ai vjen në një periudhë kur Bashkimi Evropian po rishikon politikën e zgjerimit si pasojë e ndryshimeve të mëdha gjeopolitike të shkaktuara nga lufta në Ukrainë dhe sfidat e sigurisë në kontinentin evropian.

Nëse para disa vitesh zgjerimi konsiderohej një proces i ngadalshëm dhe shpeshherë i lënë në plan të dytë, sot ai po shihet gjithnjë e më shumë si një domosdoshmëri strategjike.

Prandaj, deklarata e raportuesit për Kosovën në Parlamentin Evropian mund të interpretohet si pjesë e një qasjeje të re, sipas së cilës zgjerimi nuk është vetëm një proces teknik, por edhe një instrument i sigurisë evropiane”, ka thënë Berisha.

I pyetur nëse mund të krijohet një mundësi e re për Kosovën, Berisha ka vlerësuar se shpeshherë krizat ndërkombëtare kanë prodhuar hapësira të reja për zgjerim.

Ai ka sjellë si shembuj Kroacinë, vendet e Evropës Lindore pas rënies së Murit të Berlinit, si edhe Ukrainën dhe Moldavinë pas agresionit rus, duke i cilësuar si raste kur BE-ja ka marrë vendime politike në momente gjeopolitike.

“Nga këndvështrimi politik dhe diplomatik, përgjigjja është po. Historia e Bashkimit Evropian ka dëshmuar se krizat ndërkombëtare shpesh kanë krijuar mundësi të reja politike. Kroacia, pas luftës së viteve ’90, arriti të transformojë pozitën e saj ndërkombëtare dhe u bë anëtare e Bashkimit Evropian në vitin 2013.

Pas rënies së Murit të Berlinit, Polonia, Hungaria, Republika Çeke dhe shtetet baltike përfituan nga momentumi gjeopolitik dhe u integruan në strukturat euroatlantike.

Pas agresionit rus, Ukraina dhe Moldavia morën statusin kandidat, duke dëshmuar se Bashkimi Evropian mund të marrë vendime politike të rëndësishme kur ekziston vullneti strategjik.

Në këtë kontekst, edhe Kosova mund të përfitojë nga një klimë e re politike dhe gjeostrategjike.

Një nga elementet që e dallon Kosovën nga shumë vende të tjera është fakti se qytetarët e saj vazhdojnë të jenë ndër më proevropianët në kontinent.

Në një kohë kur në disa vende anëtare të Bashkimit Evropian janë rritur tendencat euroskeptike, mbështetja e fuqishme e qytetarëve të Kosovës për projektin evropian përbën një kapital të rëndësishëm politik. Kjo është pikërisht ajo që ka nënvizuar edhe Riho Terras kur ka theksuar rëndësinë e ruajtjes së kësaj mbështetjeje publike”, ka shpjeguar ai.

Berisha ka theksuar gjithashtu se një prej pengesave më të mëdha për Kosovën vazhdon të jetë mosnjohja nga pesë shtete anëtare të BE-së, çka sjell vështirësi si në planin politik, ashtu edhe në atë procedural.

“Një nga sfidat më serioze vazhdon të jetë fakti se: Spanja; Greqia; Rumania; Sllovakia; Qiproja; ende nuk e kanë njohur pavarësinë e Republikës së Kosovës.

Edhe pse këto vende nuk e kundërshtojnë domosdoshmërisht perspektivën evropiane të Kosovës, mungesa e njohjes krijon vështirësi politike dhe procedurale.

Normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë mbetet një nga temat kryesore të politikës së zgjerimit të Bashkimit Evropian.

Megjithatë, zhvillimet e viteve të fundit kanë treguar se problemi nuk qëndron vetëm te Kosova, por edhe te mungesa e vullnetit të mjaftueshëm nga Serbia për të ecur drejt një normalizimi të mirëfilltë.

Forcimi i sundimit të ligjit, lufta kundër korrupsionit, modernizimi i administratës publike dhe zhvillimi ekonomik mbeten fusha ku kërkohet progres i mëtejshëm.

Megjithatë, këto reforma duhet të shihen si nevojë e shtetit dhe e qytetarëve të Kosovës, e jo vetëm si kërkesa të Bashkimit Evropian”, ka vlerësuar ai.

Tutje, Berisha ka nënvizuar se Kosova duhet të nisë një ofensivë të re diplomatike duke intensifikuar kontaktet me institucionet kryesore të BE-së dhe shtetet anëtare, si dhe duke forcuar partneritetin strategjik me SHBA-në.

Ai ka cekur edhe rolin e diasporës dhe mbështetjen e miqve të Kosovës në parlamentet evropiane si faktorë të rëndësishëm për avancim ndërkombëtar.

“Në rrethanat aktuale, Kosova duhet të ndërmarrë një ofensivë të re diplomatike.

Kjo nënkupton: Institucionet e Kosovës duhet të intensifikojnë kontaktet me: Komisionin Evropian; Parlamentin Evropian; Këshillin e Bashkimit Evropian.

Diplomacia kosovare duhet të ndërtojë ura komunikimi me qendrat politike në Madrid, Athinë, Bukuresht, Bratisllavë dhe Nikozi.

Partneriteti strategjik me Shtetet e Bashkuara të Amerikës vazhdon të mbetet një nga faktorët më të rëndësishëm për avancimin ndërkombëtar të Kosovës.

Miqtë e Kosovës në Parlamentin Evropian dhe në parlamentet kombëtare të vendeve anëtare mund të luajnë rol të rëndësishëm në krijimin e një klime më të favorshme politike.

Diaspora shqiptare në Evropë dhe Amerikë përfaqëson një potencial të jashtëzakonshëm politik, ekonomik dhe intelektual, i cili mund të vihet në funksion të avancimit të interesave shtetërore.

Në diplomaci ekzistojnë momente historike që, nëse nuk shfrytëzohen, mund të mos përsëriten për shumë vite.

Rrethanat e reja gjeopolitike, mbështetja e miqve të Kosovës në institucionet evropiane dhe orientimi i qartë proevropian i qytetarëve të saj krijojnë kushte që të hapet një dritare e re për avancimin e statusit të Kosovës.

Megjithatë, kjo dritare nuk do të hapet automatikisht.

Ajo kërkon unitet të brendshëm politik, diplomaci të konsoliduar;koordinim të vazhdueshëm me aleatët strategjikë;reforma të qëndrueshme, dhe një vizion afatgjatë për vendin.

Deklarata e eurodeputetit estonez Riho Terras përbën më shumë sesa një mbështetje politike për Kosovën, ajo është një kujtesë se perspektiva evropiane e Republikës së Kosovës mbetet e hapur.

Nëse Bashkimi Evropian dëshiron të ruajë besueshmërinë e tij në Ballkanin Perëndimor dhe të forcojë stabilitetin e kontinentit, atëherë avancimi i Kosovës drejt statusit kandidat nuk duhet të shihet si favor politik, por si një investim strategjik në paqen, sigurinë dhe të ardhmen evropiane të rajonit.

Prandaj, mund të thuhet se një dritare e re për Kosovën ekziston. Sfida kryesore nuk është nëse ajo do të hapet, por nëse institucionet e Kosovës dhe partnerët e saj ndërkombëtarë do të dinë ta shfrytëzojnë këtë momentum historik”, ka përfunduar Berisha për “Bota sot”.

The post Deklarata e Riho Terras rikthen në vëmendje kandidaturën e Kosovës për BE, ekspertët flasin për mundësi dhe pengesa appeared first on Albeu.com.

Komisionerja për Zgjerim e BE-së, Marta Kos, tha në një konferencë për shtyp se autoritetet shqiptare kanë siguruar Komisionin Europian se do të kryhet një vlerësim i plotë i ndikimit në mjedis dhe se do të respektohen standardet evropiane, shkruan Euronews.

“Ne kemi marrë garanci nga qeveria e Shqipërisë se do të bëhet një vlerësim i plotë mjedisor dhe se standardet evropiane do të respektohen,” deklaroi Kos.

Shqipëria mbetet një nga vendet më të avancuara në procesin e anëtarësimit në BE, por për të përmbyllur negociatat duhet të harmonizojë plotësisht legjislacionin e saj me atë të Unionit, përfshirë edhe mbrojtjen e mjedisit.

Projekti luksoz, i vlerësuar mbi 1.4 miliardë euro, ka shkaktuar protesta në vend, pasi parashikohet të zhvillohet në një zonë të mbrojtur ekologjikisht në bregdetin e Adriatikut.

Më herët, përfaqësues të Komisionit Evropian kishin kërkuar nga autoritetet shqiptare që të veprojnë pa vonesë, për të shmangur çdo rrezik ndaj procesit të integrimit të vendit.

Nga ana e saj, Kos theksoi se e drejta e protestës është një liri themelore në BE dhe në vendet kandidate, ndërsa procesi i anëtarësimit mbetet i bazuar në monitorim të vazhdueshëm dhe respektim të rregullave evropiane.

The post Euronews: Shqipëria i siguron BE-së se projekti turistik i lidhur me Kushner do të përmbushë standardet mjedisore appeared first on Albeu.com.

Ursula von der Leyen e cilësoi këtë zhvillim si një përparim të madh, duke theksuar se Ukraina ka bërë progres të dukshëm në reformat e brendshme.
“Sot po hapim grup-kapitullin e parë të negociatave për anëtarësim në BE. Ky është një hap i madh përpara,” deklaroi presidentja e Komisionit Evropian.

Ajo shtoi se Ukraina ka përmbushur pjesën e saj të detyrimeve në procesin e reformave dhe tani është radha e Bashkimit Evropian të veprojë në të njëjtën mënyrë.

“Ukraina ka bërë përparim të jashtëzakonshëm në reforma. Ata kanë përmbushur detyrimet e tyre, prandaj tani edhe ne duhet të bëjmë të njëjtën gjë,” u shpreh ajo.

Ky zhvillim shihet si një sinjal i fortë politik për mbështetjen e BE-së ndaj aspiratave evropiane të Ukrainës, në një kohë kur vendi vazhdon të përballet me luftën dhe sfida të mëdha të sigurisë dhe rindërtimit.

The post BE hap kapitullin e parë të negociatave për anëtarësimin e Ukrainës appeared first on Albeu.com.

Në mesin e tyre ka edhe rusë që janë nën sanksione ndërkombëtare, ka konstatuar Shërbimi i Ballkanit i Radios Evropa e Lirë (REL) përmes analizës së vendimeve të Qeverisë serbe.

Qeveria e Serbisë i jep këto shtetësi duke i arsyetuar me “interesa” për Serbinë.

Valerij Kazikajev është shtetas i Serbisë që nga 16 janari. Ai ndodhet në listën e sanksioneve amerikane që nga prilli i vitit 2023, për shkak të lidhjeve të biznesit me oligarkun rus, Alisher Usmanov.

Departamenti amerikan i Shtetit nuk e ka komentuar për REL-in vendimin e Qeverisë së Serbisë për t’i dhënë atij shtetësi.

Një tjetër bartës i ri i pasaportës serbe është shtetasi rus, Sergej Kondratenko, i cili e mori shtetësinë më 13 nëntor 2025.

Ai ndodhet nën sanksionet ukrainase për “veprime në dëm të interesave kombëtare dhe sigurisë kombëtare”.

Shtetas i ri i Serbisë është edhe Igor Koljushev, inxhinier rus ndërtimi në fushën e urave.

Ai është nën sanksione ukrainase që nga viti 2022.

Ministria e Jashtme e Ukrainës dhe Ambasada e Ukrainës në Beograd nuk iu përgjigjën menjëherë pyetjeve të REL-it lidhur me dhënien e shtetësisë serbe personave që janë nën sanksione ukrainase.

As Qeveria e Serbisë nuk iu përgjigj pyetjeve se pse po u jep shtetësi qytetarëve rusë të sanksionuar.

Qeveria e Serbisë ka vazhduar trendin e dhënies gjithnjë e më të shpeshtë të shtetësisë për shtetas rusë, pavarësisht paralajmërimeve të Brukselit se kjo u mundëson atyre hyrje pa viza në Bashkimin Evropian.

Kjo është theksuar edhe në një non-paper të fundit të Komisionit Evropian, në të cilin REL-i ka pasur qasje.

Në këtë dokument paralajmërohet se përfitimi i përshpejtuar i së drejtës për udhëtim pa viza në BE nga shtetas rusë përmes marrjes së shtetësisë serbe — numri i të cilëve është rritur — paraqet rrezik të mundshëm sigurie për BE-në.

“Serbia jo vetëm që nuk po vendos sanksione ndaj Rusisë, por në mënyra të ndryshme po e anashkalon politikën e jashtme dhe të sigurisë të BE-së”, tha për REL-in Bojana Sellakoviç nga organizata joqeveritare Konventa Kombëtare për BE-në.

Si vend kandidat për anëtarësim, Serbia ka regjim pa viza me BE-në dhe detyrim për harmonizim të politikës së jashtme me të.

Megjithatë, ajo nuk ka vendosur viza për qytetarët rusë dhe nuk u është bashkuar sanksioneve që BE-ja i ka vendosur Rusisë për shkak të pushtimit të Ukrainës.

Kush janë personat e sanksionuar me pasaportë serbe?

Valerij Kazikajevit i janë vendosur sanksione amerikane me qëllim “pengimin e mëtejshëm të importit të teknologjive kritike që Rusia i përdor në luftën e saj kundër Ukrainës”.

Këto masa iu vendosën në prill të vitit 2023 për shkak të lidhjeve të tij të biznesit me miliarderin rus, Alisher Usmanov.

Sipas të dhënave të Zyrës amerikane për Kontrollin e Pasurive të Huaja, OFAC, Kazikajev është një nga anëtarët e lartë të menaxhmentit ose bordeve drejtuese të kompanive në sektorin e metaleve dhe minierave të lidhura me Usmanovin — Metalloinvest dhe Udokan Copper.

Kazikajev është, gjithashtu, pronar i kompanisë sllovake KTH Group Spol SRO. Edhe kjo kompani është nën sanksione amerikane.

Ukraina i vendosi sanksione Kazikajevit në nëntor të vitit 2023. Masat përfshijnë ngrirjen e pasurisë, ndalimin e aktivitetit të biznesit dhe një sërë kufizimesh të tjera financiare.

Oligarku Alisher Usmanov, i afërt me pushtetin në Kremlin, është një nga rusët më të pasur.

Ai ka biznese në fushën e minierave, industrisë së metaleve, telekomunikacionit dhe teknologjisë së informacionit.

Shtetet e Bashkuara e vendosën Usmanovin në “listën e zezë” në mars të vitit 2022.

Në arsyetim thuhet se ai është i afërt me disa zyrtarë të lartë rusë që janë nën sanksione amerikane, përfshirë presidentin rus, Vladimir Putin, si dhe Dmitry Medvedevin, zëvendëskryetar i Këshillit të Sigurisë së Rusisë.

Departamenti amerikan i Thesarit thotë, gjithashtu, se Usmanov ka në dispozicion një rrjet kompanish të regjistruara në të ashtuquajturat parajsa fiskale, përmes të cilave mund të kryejë transaksione financiare – çka potencialisht i mundëson anashkalimin e sanksioneve.

Ai është gjithashtu nën sanksionet e Australisë, Kanadasë, BE-së, Japonisë, Zelandës së Re, Zvicrës dhe Mbretërisë së Bashkuar.

Sergej Kondratenko, një tjetër shtetas rus që ka marrë së fundmi pasaportë serbe, është sanksionuar nga autoritetet ukrainase.

Autoritetet ukrainase kanë konstatuar se Kondratenko është pronari përfundimtar i kompanisë Royal Pay Europe, ndaj së cilës Ukraina vendosi sanksione në vitin 2023 për “veprime në dëm të interesave kombëtare dhe sigurisë kombëtare”.

Këtë e tregojnë të dhënat e degës ukrainase të organizatës Transparency International.

Royal Pay Europe është e regjistruar në Letoni, dhe merret me pagesa elektronike dhe shërbime të tjera financiare.

Byroja Shtetërore e Hetimeve e Ukrainës nisi në vitin 2023 një procedurë penale ndaj kësaj kompanie për përvetësimin e më shumë se 30 milionë eurove, që bankat e huaja kishin ndarë për njërën nga bankat komerciale ukrainase.

“Sipas materialeve të atij hetimi, gjatë luftimeve në rajonin e Harkivit, kompania u përpoq të riregjistronte të drejtat pronësore mbi pasuritë e paluajtshme të një banke ukrainase që ishte në proces likuidimi”, thuhet nga Transparency International.

Me vendim të Gjykatës së Lartë Kundër Korrupsionit në Ukrainë në vitin 2024, kompanisë iu konfiskua pasuria në atë vend, në vlerë prej rreth 44 milionë dollarësh. Këto para u transferuan në buxhetin shtetëror të Ukrainës.

Gjatë hetimit, autoritetet ukrainase të sigurisë e lidhën Kondratenkon edhe me një rrjet rus bastesh.

Sergej Kondratenko nuk iu përgjigj pyetjes së REL-it, të dërguar në një adresë elektronike, të njohur për redaksinë.

Igor Koljushev, inxhinier rus i ndërtimit në fushën e urave, është nën sanksione ukrainase që nga viti 2022.

Masat ndaj tij lidhen kryesisht me ndalimin e nxjerrjes së kapitalit nga Ukraina dhe me kufizime të rrjedhave financiare.

Sipas të dhënave të Këshillit të Sigurisë Kombëtare dhe Mbrojtjes së Ukrainës, Koljushev është drejtor teknik i Institutit Giprostroymost në Shën Petersburg.

Kjo është një nga kompanitë kryesore ruse të specializuara në projektimin e urave dhe objekteve të transportit.

Në prill, shtetësi serbe mori edhe Yakub Zakriyev, nip i udhëheqësit të Çeçenisë, Ramzan Kadyrov, por Qeveria e Serbisë e tërhoqi atë vendim katër ditë më vonë.

Zakriyev ndodhet në listën e sanksioneve të SHBA-së dhe Mbretërisë së Bashkuar për shkak të përfshirjes së tij në institucionet e Rusisë.

Nën sanksione të SHBA-së dhe BE-së është edhe vetë Kadyrov, i cili prej vitesh përballet me akuza për shpërfillje të shkeljeve të rënda të të drejtave të njeriut, përfshirë rrëmbime, tortura, vrasje dhe përndjekje të pjesëtarëve të komunitetit LGBT.

Qeveria e Serbisë nuk iu përgjigj pyetjeve as për dhënien, as për anulimin e shtetësisë për nipin e Ramzan Kadyrovit.

Në shtator të vitit 2025, Rrjeti Ballkanik i Gazetarisë Hulumtuese (BIRN), raportoi se së paku katër shtetas rusë kishin marrë shtetësi serbe me vendim të Qeverisë së Serbisë, ndonëse ishin nën sanksionet e Mbretërisë së Bashkuar dhe Kanadasë.

Sipas këtyre raportimeve, shtetësi serbe morën tre menaxherë të gjigantit rus të energjisë, Gazprom.

Shtetësi mori edhe Ruslan Alisultanov, ish-zëvendësministër i Bujqësisë i Çeçenisë dhe biznesmen, i cili sot prezantohet si udhëheqës në industrinë ushqimore të Rusisë.

Portali hulumtues KRIK dhe portali rus Important Stories raportuan në prill të vitit 2025 se në mesin e personave të cilëve Qeveria e Serbisë u kishte dhënë shtetësi kishte disa rusë të lidhur me elitën politike të Kremlinit, dhe me Shërbimin Federal të Sigurisë së Rusisë, FSB.

Ata raportuan, gjithashtu, për persona të lidhur me industrinë ushtarake, për njerëz që u pasuruan gjatë luftës në Ukrainë dhe për figura të lidhura me gjigantë të tjerë të biznesit.

Për Serbinë “interes”, për BE-në “rrezik sigurie”

Analiza e REL-it tregon se vetëm gjatë pesë muajve të parë të vitit 2026, 44 shtetas rusë morën shtetësi serbe me vendim të Qeverisë së Serbisë.

Nga fillimi i vitit 2022 deri në qershor të këtij viti, më shumë se 300 rusë kanë marrë shtetësi serbe.

Kjo u konstatua përmes shqyrtimit të vendimeve të Qeverisë së Serbisë për dhënien e shtetësisë, të publikuara në Gazetën Zyrtare.

Ky nuk është numri përfundimtar, sepse edhe Ministria e Brendshme jep shtetësi sipas procedurës së rregullt, nëse plotësohen kushtet e caktuara.

Ministria e Brendshme nuk iu përgjigj pyetjes së REL-it se sa shtetas rusë kanë marrë shtetësi serbe që nga viti 2022.

Qeveria e Serbisë mund të japë shtetësi sipas një procedure të veçantë dhe të përshpejtuar ligjore, e cila arsyetohet me “interes për Serbinë”.

Megjithatë, ajo që për autoritetet serbe paraqet “interes për Serbinë”, për BE-në është një “sfidë e mundshme sigurie”.

Shtetësi serbe marrin sportistë dhe artistë rusë, por edhe biznesmenë të lidhur me Kremlinin dhe persona të sanksionuar.

Qeveria e Serbisë nuk iu përgjigj pyetjeve të REL-it se çfarë do të ndërmarrë lidhur me paralajmërimet e Brukselit, e as se si e shpjegon rritjen e numrit të shtetësisë serbe të dhënë rusëve.

Marko Todoroviç nga organizata joqeveritare Qendra për Politika Evropiane, CEP, thotë se nga Serbia pritet që t’i ketë parasysh interesat e BE-së kur merr vendime që ndikojnë në sigurinë e hapësirës Shengen.

“Kur BE-ja, nga kujdesi, po shqyrton se si t’ua vështirësojë qytetarëve rusë marrjen edhe të vizave turistike, tendenca në Serbi për t’u dhënë atyre shtetësi që automatikisht ua hap derën Shengenit duket si lëvizje në drejtim krejtësisht të kundërt”, tha ai për REL-in.

Disa vende anëtare të BE-së po bëjnë presion ndaj Komisionit Evropian që të propozojë një ligj që do ta lehtësonte refuzimin e vizave turistike për shtetas rusë për shkak të pushtimit rus të Ukrainës.

Sipas të dhënave të BE-së, numri i vizave turistike të lëshuara për qytetarët rusë për hapësirën Shengen u rrit gjatë vitit 2025 në gati 480.000 — niveli më i lartë që nga fillimi i pushtimit të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022.

Falë regjimit pa viza, mijëra shtetas rusë kanë kaluar nëpër Serbi pas fillimit të pushtimit rus të Ukrainës dhe vendosjes së sanksioneve ndaj Rusisë.

Disa ikën nga mobilizimi, të tjerë erdhën për të vazhduar pa pengesa biznesin me vendet perëndimore.

Sipas të dhënave të fundit të disponueshme të Ministrisë së Brendshme të Serbisë, të cilat REL-i i mori përmes kërkesës për qasje në informacion publik në janar të vitit 2025, pak më shumë se 48.000 shtetas rusë kishin qëndrim të përkohshëm në Serbi.

Ministria e Brendshme nuk iu përgjigj pyetjes së REL-it se sa janë aktualisht në Serbi deri në publikimin e këtij teksti.

Duke u dhënë shtetësi personave të sanksionuar, sipas Marko Todoroviçit nga CEP-i, Serbia po i rrezikon drejtpërdrejt integrimet e veta evropiane dhe po e minon komunitetin të cilit synon t’i bashkohet.

“Kjo sugjeron se ekziston ndikim rus në pjesë të aparatit politik dhe të sigurisë, të cilat i bëjnë këto ‘shërbime’ me shpresën se do të kalojnë pa u vërejtur, ose madje pa u shqetësuar fare për pasojat e mundshme politike”, vlerëson ai.

Ai thotë se non-paper-i është gjithashtu sinjal se Komisioni do ta ndjekë nga afër mënyrën se si Serbia e zbaton këtë proces, sa i hollësishëm është kontrolli dhe nëse vërtet verifikohet prapavija e aplikuesve.

Bojana Sellakoviç nga Konventa Kombëtare për BE-në thotë se rritja e numrit të shtetësive të dhëna qytetarëve rusë, përfshirë edhe personave të sanksionuar, tregon se Serbia nuk ka orientim të qartë të politikës së jashtme dhe po i ruan marrëdhëniet me Rusinë.

“E gjithë kjo nuk është në linjë me një shtet që dëshiron të bëhet anëtar i BE-së, sepse rregullat atje janë shumë strikte dhe shumë të qarta”, tha Sellakoviç.

Serbia nuk ka hapur asnjë kapitull të ri në negociatat me BE-në që nga dhjetori i vitit 2021, dhe një nga arsyet është edhe mosharmonizimi me politikën e jashtme të bllokut.

Në samitin e fundit BE-Ballkani Perëndimor, në Tivat të Malit të Zi, Serbisë iu tha se duhet të përcaktohet mes Rusisë dhe Kinës në njërën anë, dhe Bashkimit Evropian në anën tjetër.

Kancelari gjerman, Friedrich Merz, tha atëherë se Serbia duhet të vendosë se ku përket, dhe se “balancimi mes Rusisë, Kinës dhe Evropës është i papranueshëm”.

Ai sqaroi se udhëheqësit evropianë ia kishin bërë këtë të qartë presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiç. /REL

The post Serbia u jep shtetësi rusëve të sanksionuar nga SHBA-ja dhe Ukraina, BE: rrezik sigurie appeared first on Albeu.com.

Franca ishte e dyta në radhë që ju bashkua kësaj nisme dhe duket se pas saj janë edhe tre shtete të tjera të cilat mbështesin propozimin.

Nisma synon të shmangë problemet që BE-ja ka hasur me respektimin e standarteve demokratike në disa vende anëtare dhe të forcojë mekanizmat e kontrollit pas zgjerimit të ardhshëm të Unionit.

Gjermania, Franca, Holanda, Belgjika dhe Luksemburgu kanë paraqitur një dokument të përbashkët ku kërkojnë diskutimin e masave të reja mbrojtëse për vendet që synojnë antarësimin në Bashkimin Europian.

Propozimi vjen në një moment kur zgjerimi i BE-së është rikthyer në qendër të agjendës politike europiane, me vende si Shqipëria, Mali i Zi, Ukraina dhe Moldavia që po kërkojnë përparim në negociatat e antarësimit.

Sipas dokumentit, një nga opsionet që po shqyrtohet është kufizimi i përkohshëm i disa të drejtave të votës për anëtarët e rinj, veccanërisht në fushat ku vendimarrja kërkon unanimitetin e të gjitha vendeve anëtare.

Kjo do të përfshinte cështje të rëndësishme si zgjerimi i BE-së, politika e jashtme dhe miratimi i buxhetit europian.

Dokumenti parashikon gjithashtu krijimin e një mekanizmi të ri monitorimi dhe një klauzole sigurie që do ti lejonte BE-së të ndërmarrë masa në rast të shkeljeve serioze të standarteve demokratik, lirisë së medias apo sundimit të ligjit nga vendet e reja anëtare.

Propozimi lidhet me përvojën e Unionit me rastin e Hungarisë, ku institucionet europiane kanë ngritur vazhdimisht shqetësime për prapakthim demokratik.

Debati zhvillohet paralelisht me përpjekjet e BE-së për të përshpejtuar procesin e zgjerimt, liderët europianë kanë theksuar së fundmi se integrimi i vendeve të Ballkanit Perëndimor dhe i kandidatëve të rinj është bërë një prioritet strategjik, sidomos nga lufta në Ukrainë.

Për Shqipërinë, e cila po vijon negociatat me Bashkimin Europian, këto diskutime mund të ndikojnë në mënyrën se si do të funksionojë anëtarësimi i ardhshëm.

Megjithatë propozimet janë ende në fazën e debatit dhe nuk përbëjnë vendime nga institucionet europiane.

The post ANËTARË TË BE, POR ME KUSHTE! Ideja e Merz merr formë, 5 shtete të BE dorëzojnë propozimin konkret appeared first on Albeu.com.

Ai përmendi uljen e emigracionit të paligjshëm, kthimet mbrapsht dhe goditjen e rrjeteve të trafikimit.

Komisioni Evropian, nga ana tjetër, argumenton se reformat e fundit në politikat e emigracionit e bëjnë të panevojshme vazhdimin e kontrolleve, duke theksuar se numri i emigrantëve të parregullt është në rënie.

BE ka miratuar ligjin e ri të njohur si “Rregullorja e Kthimit”, që synon përshpejtimin e depërtimeve dhe krijimin e qendrave të ndalimit jashtë territorit të unionit.

Aktualisht, dhjetë vende të BE-së mbajnë kontrolle të brendshme, ndërsa Komisioni ka kërkuar heqjen graduale të tyre nga Gjermania, Austria, Franca, Italia, Holanda, Danimarka, Sllovenia, Suedia dhe Norvegjia.

The post Gjermania sfidon BE për kontrollet kufitare Ministri i Brendshëm Dobrindt: Masat janë të nevojshme, Brukseli kërkon heqje graduale appeared first on Albeu.com.